Tiền thai sản có bị tính thuế thu nhập cá nhân không?

Người viết: Lien Tran - Đại lý AIA. Bài rà soát lần gần nhất ngày 14/09/2026.

Tiền thai sản có bị tính thuế thu nhập cá nhân không?

Không. Điều 3 Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025, số 109/2025/QH15, liệt kê các loại thu nhập chịu thuế. Khoản 2 nói về thu nhập từ tiền lương, tiền công, gồm cả các khoản phụ cấp, trợ cấp, trừ những khoản được liệt kê ở điểm c. Trong danh sách loại trừ đó có trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, “trợ cấp một lần khi sinh con hoặc nhận nuôi con nuôi”, trợ cấp hưu trí một lần, trợ cấp tuất hằng tháng “và các khoản trợ cấp khác theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội”.

Luật này có hiệu lực từ 01/07/2026. Theo Thư viện Pháp luật, các quy định về thu nhập từ tiền lương, tiền công của cá nhân cư trú được áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026, tức cả năm 2026 tính theo luật mới.

Chữ “thai sản” không xuất hiện trong khoản 2. Tuy vậy, Điều 59 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 gọi khoản tiền hằng tháng khi nghỉ sinh là “trợ cấp thai sản”, nên khoản này thuộc nhóm “các khoản trợ cấp khác theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội”. Trợ cấp một lần khi sinh con thì được gọi tên trực tiếp.

Những khoản nào khi sinh con không chịu thuế?

Người mẹ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc có ba khoản. Trợ cấp thai sản trong sáu tháng nghỉ, mỗi tháng bằng 100% bình quân tiền lương đóng bảo hiểm của 06 tháng gần nhất, theo Điều 59; bảy tháng nếu sinh con thứ hai từ 01/07/2026. Trợ cấp một lần 5.060.000 đồng mỗi con, theo Điều 58. Và tiền dưỡng sức sau sinh, tối đa 05 hoặc 07 ngày, mỗi ngày 759.000 đồng, theo Điều 60.

Người chồng đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc được nghỉ 05 tới 14 ngày làm việc khi vợ sinh, theo khoản 2 Điều 53, và nhận trợ cấp cho những ngày này. Người mẹ chỉ đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện nhận trợ cấp thai sản 2.000.000 đồng mỗi con theo Điều 95.

Tất cả đều là trợ cấp do quỹ bảo hiểm xã hội chi theo Luật Bảo hiểm xã hội, nên đều nằm trong nhóm loại trừ ở điểm c khoản 2 Điều 3. Với người có lương đóng bảo hiểm 10 triệu đồng, phần không chịu thuế khi sinh con thứ nhất là 65.060.000 đồng, chưa kể dưỡng sức.

Các khoản tiền khi sinh con và cách tính thuế

Số chính thức bệnh viện công bố  Nguồn: Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15 Điều 3 khoản 2 điểm c, đọc trên hethongphapluat.com và bản dẫn của Thư viện Pháp luật (29/06/2026); Luật Bảo hiểm xã hội số 41/2024/QH15 Điều 53, 58, 59, 60, 95; Bộ luật Lao động Điều 139 khoản 4. Mức tham chiếu 2.530.000 đồng từ 01/07/2026.

Khoản nào khi nghỉ sinh vẫn có thể bị tính thuế?

Khoản 4 Điều 139 Bộ luật Lao động cho người mẹ đi làm lại khi đã nghỉ ít nhất 04 tháng, nếu được công ty đồng ý và có xác nhận y tế. Khi đó người mẹ vừa nhận trợ cấp thai sản vừa nhận lương những ngày đi làm. Trợ cấp vẫn không chịu thuế, nhưng tiền lương những ngày làm việc là thu nhập từ tiền lương, tiền công, tính thuế như bình thường.

Một số công ty có chính sách tự chi thêm cho nhân viên sinh con, như một khoản tiền mừng hay hỗ trợ trong thời gian nghỉ. Khoản này không phải trợ cấp theo pháp luật về bảo hiểm xã hội, nên không nằm trong tiết loại trừ nói trên. Có chịu thuế hay không phụ thuộc vào các quy định khác của luật thuế và văn bản hướng dẫn; người nhận nên hỏi bộ phận kế toán xem khoản này được khai như thế nào.

Khoản hỗ trợ tối thiểu 2.000.000 đồng khi sinh đủ hai con trước 35 tuổi, áp dụng từ 01/01/2027 theo Luật Dân số 2025, do chính quyền chi chứ không phải quỹ bảo hiểm xã hội. Chúng tôi chưa thấy văn bản nào nói rõ cách xử lý thuế cho khoản này.

Năm có nghỉ sinh, thuế cả năm thường giảm

Trong những tháng nghỉ sinh không có lương, người mẹ không phát sinh thu nhập từ tiền lương chịu thuế, vì toàn bộ tiền nhận là trợ cấp bảo hiểm xã hội. Thuế cả năm vì vậy chỉ tính trên những tháng còn đi làm.

Mức giảm trừ cho bản thân người nộp thuế là 15,5 triệu đồng mỗi tháng, tức 186 triệu đồng mỗi năm, theo khoản 1 Điều 10 Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025 và Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15 áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026. Biểu thuế mới tại Điều 9 có năm bậc: 5% cho phần thu nhập tính thuế tới 10 triệu đồng mỗi tháng, 10% cho phần trên 10 tới 30 triệu, 20% trên 30 tới 60 triệu, 30% trên 60 tới 100 triệu và 35% trên 100 triệu.

Người có thu nhập chịu thuế khoảng 25 triệu đồng mỗi tháng, không có người phụ thuộc, có thu nhập tính thuế 9,5 triệu đồng và nộp 475.000 đồng mỗi tháng theo bậc 5%. Sáu tháng nghỉ sinh trong năm là sáu tháng không có khoản thuế này. Phép tính là của chúng tôi, chưa xét các khoản giảm trừ khác.

Đăng ký con mới sinh là người phụ thuộc được giảm bao nhiêu?

Khoản 4 Điều 10 Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025 xếp con chưa thành niên vào nhóm người phụ thuộc. Mức giảm trừ cho mỗi người phụ thuộc là 6,2 triệu đồng mỗi tháng. Khoản 3 cùng điều ghi rõ mỗi người phụ thuộc chỉ được tính giảm trừ một lần vào một người nộp thuế, nên cha hoặc mẹ đăng ký, không đăng ký cả hai.

Thường thì người đang đi làm và có thuế cao hơn nên là người đăng ký, vì người mẹ đang nghỉ sinh có thể không có thu nhập chịu thuế trong nhiều tháng. Bảng dưới tính số thuế mỗi tháng của người cha trước và sau khi đăng ký con, ở ba mức thu nhập.

Với thu nhập chịu thuế 30 triệu đồng mỗi tháng, đăng ký con giảm thuế từ 950.000 đồng xuống 415.000 đồng, tức 535.000 đồng mỗi tháng, khoảng 6,4 triệu đồng mỗi năm. Thủ tục đăng ký làm qua công ty nơi người đó nhận lương; giấy tờ cụ thể nên hỏi bộ phận nhân sự hoặc kế toán.

Thuế mỗi tháng trước và sau khi đăng ký con là người phụ thuộc

Số chính thức bệnh viện công bố  Nguồn: Phép tính của chúng tôi theo Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15 Điều 9 (biểu thuế 5 bậc) và Điều 10 (giảm trừ 15,5 triệu đồng cho bản thân, 6,2 triệu đồng cho mỗi người phụ thuộc). Thu nhập chịu thuế là sau khi đã trừ các khoản bảo hiểm bắt buộc; chưa xét người phụ thuộc khác.

Khi quyết toán thuế năm có nghỉ sinh cần lưu ý gì?

Trợ cấp bảo hiểm xã hội không cộng vào thu nhập chịu thuế, nên không cần khai như tiền lương. Người chỉ có lương ở một nơi trong năm có thể uỷ quyền cho công ty quyết toán thay.

Người đi làm lại sớm và nhận cả lương lẫn trợ cấp nên đối chiếu chứng từ khấu trừ thuế cuối năm: tiền lương phải được tính thuế, còn trợ cấp thì không. Nếu thấy trợ cấp bị cộng nhầm vào thu nhập chịu thuế, cần báo kế toán điều chỉnh.

Con sinh trong năm có thể được đăng ký người phụ thuộc trong năm đó. Thời điểm bắt đầu tính giảm trừ do văn bản hướng dẫn quy định; Điều 10 của luật không ghi cụ thể, nên người nộp thuế nên hỏi công ty hoặc cơ quan thuế trước khi quyết toán.

Đọc tiếp